Điền vào chỗ trống

Khi phải xử lý một thông tin còn thiếu hoặc các thành phần của thông tin bị phân tách rời rạc, bộ não của chúng ta sẽ tự động điền thêm thông tin còn thiếu để tạo thành một khối thông tin hoàn chỉnh.

Logo của USA Network, IBM vẫn được xử lý bình thường mặc dù thông tin không hoàn chỉnh.

Quá trình xử lý này của não bộ xảy ra một cách hoàn toàn tự nhiên và vô thức, nó dựa vào những hình ảnh quen thuộc, xuất hiện nhiều lần trong quá khứ. Ở ví dụ trên, hình ảnh các kí tự nằm trong bảng chữ cái đã được xử lý hàng nghìn, hàng triệu lần. Do đó, một người biết đọc chữ sẽ dễ dàng nhận ra những kí tự nằm trong hai hình ảnh này là USA và IBM.

Bạn có đoán ra được đây là hình ảnh của thứ gì không?

Thời gian xử lý và điền thông tin bị thiếu của não bộ phụ thuộc vào độ phức tạp của hình ảnh nó nhận được, nếu hình ảnh là một khuôn mẫu dễ nhận biết, các thông tin mặc dù rời rạc nhưng vẫn có sự liên kết nhất định với nhau thì thời gian xử lý sẽ ít hơn, và ngược lại. Ví dụ như ở hình bên trên, bạn sẽ mất nhiều thời gian hơn để nhận ra đó là hình ảnh tượng trưng cho một bàn tay đang ngửa lên.

Là một trong những nguyên lý Gestalt, phương pháp này được áp dụng nhằm mục đích giảm bớt độ phức tạp của thiết kế đồng thời khiến nó trở nên thú vị hơn. Tùy vào độ sáng tạo của người làm thiết kế mà họ có thể đưa ra những cách áp dụng khác nhau.

Biểu tượng của J2TEAM do mình thiết kế tặng nhóm nhân dịp sinh nhật.

Trong hình ảnh bên trên, mình đã áp dụng phương pháp "điền vào chỗ trống" để mô phỏng hình ảnh đầu chú chim ưng kết hợp với chữ J2.

Tuy nhiên, thông tin mà mình mong muốn truyền tải (chữ J2 ghép thành đầu chú chim ưng) không được mọi người đón nhận một cách trọn vẹn vì mình đã quá làm dụng phương pháp này. Vậy nên bài học mà mình rút ra là không nên sử dụng những hình ảnh quá phức tạp bởi vì độ vênh giữa hình ảnh trừu tượng và hình ảnh thực tế đủ lớn sẽ khiến mọi người khó nhận ra.

Phương pháp này còn thường được sử dụng khi thiết kế các biểu tượng, nhưng thông tin thường không được truyền tải đầy đủ tới người dùng bởi vì không có nhiều không gian để trình diễn. Nhằm giúp người dùng hiểu được thông tin cần truyền đạt, bạn nên cân nhắc kết hợp các biểu tượng với những dòng chữ chú giải.

Kết hợp chú giải và biểu tượng để tránh trường hợp thông tin không được xử lý đúng, kịp thời.

Khi sử dụng lại hệ thống thiết kế, mình luôn khích lệ các thành viên trong nhóm sử dụng chú giải, nhãn chữ kèm theo biểu tượng để giải thích chức năng, hành vi rõ ràng hơn.

Nên nhớ, đừng bao giờ để các biểu tượng của bạn xuất hiện một mình trên giao diện vì người dùng sẽ không thể nào hiểu được hết thông tin mà bạn muốn truyền tải.

Nguồn tham khảo: